بیکاری دامپزشکان و سایر ردههای دامپزشکی
استاد دکتر تاجبخش، چهره ماندگار دامپزشکی کشورمان، اسفند ماه 89 در کنگره درمانگران دامهای بزرگ نسبت به افزایش تعداد دانشکدههای دامپزشکی و تعداد زیاد بیکاران در بخش دامپزشکی هشدار داد!!!!!
به این بهانه چند گفتگو و مصاحبه از دست اندرکاران و اساتید این رشته گردآوری نمودیم که شما را به خواندن آنها دعوت می نمایم :
حکیم مهر - دکتر آراسب دباغ مقدم طی یادداشتی در نشریه دنیای سبز نوشت : دامپزشکی به عنوان رشته ای که در باب امنیت غذایی نقش کلیدی ایفا می کند؛ نه تنها برای مردم جامعه شناخته شده نیست که حتی مسوولان هم جایگاه آن را هنوز درنیافته اند.
شاید کوتاهی خود دامپزشکان در جهت تلاش برای هر چه بیشتر شناساندن آن به جامعه سبب شده همواره این رشته که در بحث بهداشت مواد غذایی و جلوگیری از شیوع بیماری های مشترک بین انسان و دام تاثیر غیرقابل کتمانی دارد؛ مغفول بماند.
نبود علم کافی نسبت به رشته پر اهمیت دامپزشکی سبب شده است در برنامه های کلان کشور بدون نگاه به مباحث دامپزشکی تصمیم گیری شود.
سالانه تعداد زیادی از متقاضیان وارد دانشکده های دامپزشکی می شوند. دانشکده هایی که شمار آنها به بیش از تقاضای موجود در جامعه رسیده است و گاه در شهرستان هایی که نیاز به وجود آن احساس نمی شود دایر شده اند.
عدم کنترل تولید فارغ التحصیلان، زمینه افزایش روز به روز طیفی از بیکاران این رشته را فراهم آورده است و در این بین سازمان دامپزشکی به عنوان متولی دولتی این بخش، هیچ اقدامی جهت ایجاد شرایط مناسب برای فعالیت آنها انجام نداده است.
در کشورهای توسعه یافته، شغلی به نام دامپزشک قطار ایجاد شده است و برای بازرسی و نظارت بر محموله های غذایی که روزانه در آن کشورها جابجا می شود، مسوولانی با علم دامپزشکی استخدام شده است. حال در ایران نه تنها در حمل و نقل جاده ای، ریلی و هوایی چنین مسوولیتی تعریف نشده بلکه در بسیاری از مراکز مانند هتل ها نیز ناظر دامپزشک وجود ندارد. توجه به سلامت مواد غذایی و گماردن نیروهای متخصص برای بحث کنترل کیفیت آن، خود زمینه ای است که سازمان دامپزشکی از طریق آن خواهد توانست برای تعداد قابل توجهی از فارغ التحصیلان بیکار، شغل فراهم کند.
اما این سازمان تاکنون به بحث های تخصصی اشتغال ورود پیدا نکرده و حتی در زمینه چگونگی شرایط تحصیل و اعلام وضعیت بازار کار تعاملی با دانشگاه ها برقرار نکرده است.
کوتاهی دامپزشکی به این حیطه محدود نمی شود. در بسیاری از زمینه های نظارت بر مواد غذایی به دلیل تعلل سازمان دامپزشکی می بینیم که وزارت بهداشت به عنوان سازمان جایگزین، مسوولیت ها را به عهده گرفته است.
شاهد مثال آن نیز بسته بندی و تولید عسل است. سازمان دامپزشکی در این سال ها به قدری نظارت بر این فعالیت اقتصادی را به تعویق انداخت تا سرانجام مسوولیت صدور پروانه را وزارت بهداشت عهده دار شد.
غفلت، صفتی است که با عملکرد سال های گذشته این سازمان همخوانی دارد. این غفلت حتی به روز دامپزشکی نیز کشانده شده است. تا 15 سال قبل، هیچ روزی در سال متعلق به دامپزشکان نبود و این سازمان هم به ضرورتی به وجود آن نمی دید. از سال 75 با همت دانشجویان این رشته و هدایت اساتیدی مانند دکتر تاجبخش روز 14 مهر که از گذشته های دور به روز دعا کردن برای سلامت حیوانات مشهور بود به عنوان روز دامپزشکی در تقویم کشور به ثبت رسید.
در سال های نخست، در این روز تنها خانواده دامپزشکی کشور بدون حضور مسوولان گرد هم می آمدند و با برپایی میهمانی، آن را جشن می گرفتند.
پس از چند سال سطح این مراسم به برگزاری همایش توسط تشکل های بخش توسعه یافت اما باز هم بدون حضور مسوولان این مراسم خاتمه می یافت.
این جریان ادامه داشت تا آنکه از سال گذشته برگزاری این مراسم به سازمان دامپزشکی واگذار شد. با این واگذاری بود که همایش چهره ای دیگر به خود گرفت و برای نخستین بار شاهد حضور وزیر بهداشت و جهادکشاورزی، همچنین رئیس سازمان بازرسی کل کشور و دامپزشکی بود.
اجماع مسوولان در این همایش که به دلیل میزبان بودن سازمان دامپزشکی اتفاق افتاد، سبب شد دامپزشکان کشور به این روز دلگرم شوند. اما گویا دلگرمی آنها چندان نمی پاید و مسوولان تصمیم ندارند برای بار دوم در مراسم بزرگداشت این روز شرکت کنند.
هرچند امسال مراسم رونمایی از تمبر دامپزشکی نیز در این روز پیش بینی شده است ولی به غیر از کارهایی نمادین، برنامه ای اصولی که دردی از دردهای بخش کم کند تا به حال اجرا نشده است.
امسال نیز به مانند قبل مراسم روز ملی دامپزشکی در سالن همایش های صدا و سیما برگزار می شود و انتظار این است که تعدادی سخنرانی در ارتباط با بیماری های مشترک بین انسان و دام و ضرورت وجود دامپزشک برای بهداشت غذایی کشور ایراد شود اما گمان نمی رود که این مراسم هم به بازگشت روزهایی که دامپزشکی شرایط مناسبی داشت کمک کند. روزهایی که در دو دوره ریاست پیشین دامپزشکی رو به افول رفت و امروز با وجود اقدامات مثبت رئیس جدید سازمان، باز هم تا بازگشت به آن نقطه طلایی بسیار دارد.
گفتنی است دکتر دباغ مقدم در پی انتشار یادداشت منتسب به وی در نشریه دنیای سبز به سردبیری دکتر کامران ملک پور به حکیم مهر گفت : اینجانب در نشریه دنیای سبز یادداشتی ننوشتم و آنچه با عنوان یادداشت از من منتشر شده حاصل یک مصاحبه تلفنی بوده و جملهای که حکایت از تشکیک در حضور مسئولین در مراسم 14 مهر دارد هم از من نیست و توسط نشریه دنیای سبز به مصاحبه اینجانب افزوده شده است!
**********
حکیم مهر - رئیس هیأت مدیره جامعه دامپزشکان ایران از بیکاری تعداد زیادی از دانشآموختگان دامپزشکی خبر داد.
دکتر ناصر نبی پور در ابتدای نشست خبری خود گفت: در راستای ارتقاء بهداشت و سلامت جامعه، عضویت سازمان دامپزشکی در شورای عالی سلامت کشور یک ضرورت به نظر می رسد.
این دامپزشک اظهار کرد: با توجه به اینکه دامپزشکی همچون وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی درسلامت جامعه نقش موثری دارد علاوه بر حضور اعضای سازمان دامپزشکی باید شرایط حضور بخش خصوصی و دولتی بصورت توأم در شورای سلامت فراهم شود.
وی اظهارداشت: با وجود بیش از 800 عامل بیماری مشترک انسان و دام، مبارزه و کنترل بیماری های دامی به منظور حفظ سلامت جامعه از اهمیت قابل توجهی برخوردار است.
نبی پور تصریح کرد: به طور حتم ارتقاء سلامت و بهداشت جامعه به همکاری و هماهنگی سازمان دامپزشکی کشور با وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سایر ارگان های ذیربط نیاز دارد.
** بخش قرنطینه کشور با خصوصی سازی متحول می شود
رییس هیات مدیره جامعه دامپزشکان کشور گفت: در صورت مشارکت بخش خصوصی درانجام امور قرنطینه سازمان دامپزشکی، این بخش متحول می شود.
وی با بیان اینکه باید به وجود قرنطینه در کشور، اعتقاد داشته باشیم ، تصریح کرد: در زمان حاضر مجموع نیروها، مراکز و تجهیزات بخش قرنطینه ، سازمان دامپزشکی پاسخگوی کنترل و نظارت مستمر مرزهای کشور نیست.
نبی پور افزود: به دلیل گستردگی مرزهای کشور، قاچاقچیان با استفاده از مبادی غیرقانونی موجب ورود انواع دام و طیور آلوده به بیماری هایی نظیر تب برفکی، تب کریمه، کنگو به کشور می شوند که همین امر سلامت جامعه را تهدید می کند.
وی گفت: کمبود نیروی لازم در قرنطینه مهمترین معضل بخش دامپزشکی کشور است.
**دانش آموختگان رشته های دامپزشکی بیکارند
رئیس هیات مدیره جامعه دامپزشکان کشور به یکی دیگر از مشکلات جامعه دامپزشکان کشور اشاره کرد و افزود: هم اکنون با تعداد زیادی از دانش آموختگان رشته های دامپزشکی روبرو هستیم که بیکارند، درحالی که در برخی از بخش ها با کمبود نیروی انسانی متخصص روبرو هستیم.
وی از دولت خواست تا با برنامه ریزی های جامع به جذب نیروهای متخصص دامپزشکی و رفع مشکلات سازمان دامپزشکی کشور بپردازد.
**********
حکیم مهر - رئیس گروه دامپزشکی فرهنگستان علوم گفت: در حال حاضر سالانه سه هزار و پانصد دانشآموخته در رشته دامپزشکی از دانشگاهها فارغالتحصیل میشوند در حالی که تنها به 500 دانشآموخته در سال نیاز است.
'دکتر محمد قلی نادعلیان' گفت: با توجه به ظرفیتهای عملی موجود در بخش دامپزشکی، هم اکنون تنها به 10 دانشکده و 10 آموزشکده دامپزشکی نیاز است در حالی که هم اکنون 25 مرکز آموزشی در کشور وجود دارد.
به گفته وی، در سطح جهان حدود 260 مرکز آموزش دامپزشکی وجود دارد که با توجه به فعالیت 25 مرکز آموزشی در ایران، حدود 10 درصد این مراکز در کشور ما فعالیت میکنند.
رئیس گروه دامپزشکی فرهنگستان علوم اظهار داشت: دانشکده های دامپزشکی از جمله دانشکدههای پرهزینه است و باید از نظر کیفیت آزمایشگاهها، تجهیزات، امکانات و نیروی انسانی از شرایط مناسبی برخوردار باشند که تعدد دانشکده ها به طور قطع کیفیت آموزش در این دانشکدهها را کاهش میدهد.
وی ادامه داد: نامتناسب بودن دانشآموختگان و نیاز بخش دامپزشکی منجر به این میشود که دانشآموختگان دامپزشکی به شغلهای دیگر روی آورند که این مساله به صلاح کشور نیست.
**********
So You think veterinarians are just those friendly folks who treat pets?a